Anne Beyninde Şaşırtan Değişim: İkinci Hamilelikte Dikkat Sistemi Yeniden Yapılanıyor

Amsterdam Üniversitesi Tıp Merkezi’nde yürütülen yeni bir çalışma, ikinci kez hamile kalan kadınların beyninde dikkat kontrolü ve duyusal uyarılara tepkiyle ilişkili bölgelerde belirgin değişiklikler yaşandığını ortaya koydu. Uzmanlara göre bu değişimler, birden fazla çocuğa bakım verme sürecine uyum sağlamada önemli rol oynayabilir.

Daha önce yapılan araştırmalar, ilk hamileliğin beyinde anneliğe hazırlık sürecini destekleyen yapısal değişimlere yol açtığını göstermişti. Son bulgular ise ikinci hamileliğin de kendine özgü etkileri olduğunu doğruluyor.

110 kadın takip edildi

Çalışma kapsamında ilk kez anne olan, ikinci bebeğini dünyaya getiren ve hiç doğum yapmamış toplam 110 kadın incelendi. Hamileliklerden önce ve sonra yapılan beyin taramaları, değişimin hangi bölgelerde gerçekleştiğini karşılaştırmalı şekilde ortaya koydu.

Araştırmaya göre ikinci kez anne olan kadınlarda, dikkati toplama ve görev odaklı davranışlarda rol alan bağlantılarda daha fazla değişim meydana geliyor. Araştırmacı Milou Straathof, “Bu süreçler, aynı anda birden fazla çocuğun ihtiyaçlarına yanıt vermeyi kolaylaştırabilir” dedi.

Düşük yapan kadınlarda ise beyinsel aktivite değişimlerine dair net bir sonuca ulaşılamadı.

Değişimler hamileliğin son dönemlerinde yoğunlaşıyor

Elde edilen veriler, beyindeki temel dönüşümlerin hamileliğin geç dönemlerinde ortaya çıktığını gösteriyor.

Aynı araştırma, hamilelik sırasında ve doğumdan sonra görülen ruhsal sağlık sorunlarıyla beyin değişiklikleri arasında bir bağlantı bulunduğunu da ortaya koydu.

Dünya Sağlık Örgütü’nün verilerine göre hamile kadınların yaklaşık %10’u, doğum sonrası kadınların ise %13’ü ağırlıklı olarak depresyon olmak üzere ruhsal bozukluklar yaşıyor.

Doğum sonrası depresyonla ilişki

UMC’nin araştırması, serebrumun dış tabakasındaki yapısal değişikliklerin peripartum depresyon (hamilelik veya doğum sonrası görülen depresyon) ile bağlantılı olduğunu gösteriyor.

• İlk hamilelikteki değişimlerin, daha çok doğum sonrası ruh sağlığıyla ilişkili olduğu,

• İkinci hamilelikteki değişimlerin ise hamilelik sırasındaki ruh haliyle daha güçlü bir ilişki taşıdığı belirtiliyor.

UMC Hamilelik Beyni Laboratuvarı Başkanı Elseline Hoekzema, “Beynin sadece ilk hamilelikte değil, ikinci hamilelikte de dönüştüğünü ilk kez bu kadar net şekilde gösterdik” diyerek her hamileliğin beyinde kendine has bir iz bıraktığını vurguladı.

Sonuçlar ne anlama geliyor?

Uzmanlara göre bu bulgular, bazı kadınlarda doğum sonrası depresyonun nasıl geliştiğini anlamaya yardımcı olabilir ve gelecekte anne sağlığına yönelik destek süreçlerinin iyileştirilmesine katkı sağlayabilir.

Hoekzema, “Beynin anneliğe nasıl uyum sağladığını anlamamız çok önemli” diyerek araştırmaların devam edeceğini belirtti.